Wordt de psycholoog vergoed als je 18 bent?

Tot je 18e valt psychische hulp onder de Jeugdwet, die je gemeente uitvoert. Vanaf je 18e kan je zorgverzekering de behandeling bij een psycholoog of in de ggz (geestelijke gezondheidszorg) vergoeden, als je een verwijzing hebt en er sprake is van een psychische stoornis. Vanaf de eerste maand na je 18e verjaardag betaal je daarvoor wel eigen risico: het bedrag dat je per jaar eerst zelf betaalt voordat je verzekeraar betaalt. Hulp van je huisarts en de praktijkondersteuner ggz (de praktijkondersteuner van de huisarts voor psychische klachten) blijft zonder eigen risico.

Denk je aan zelfdoding? Bel gratis 113 of chat via 113.nl. Dat kan anoniem.

Wat verandert er bij de psycholoog als je 18 wordt?

Tot je 18e valt psychische hulp onder de Jeugdwet, die je gemeente uitvoert. Vanaf je 18e wordt ggz betaald uit de basisverzekering van je zorgverzekering. Daarvoor gelden dan de regels van de zorgverzekering: je hebt een verwijzing nodig, niet alle hulp wordt vergoed en je betaalt eigen risico.

Tot je 18e betaal je geen premie en geldt geen eigen risico. Vanaf de eerste maand na je 18e verjaardag wel. Wat je zorgverzekering vanaf dan vergoedt, lees je bij wat je zorgverzekering dekt.

Wat als je al hulp krijgt als je 18 wordt?

Heb je jeugd-ggz en heb je na je 18e nog hulp nodig, dan gaat die hulp over naar de zorgverzekering. Je gemeente en je zorgverzekeraar moeten samen zorgen dat de hulp goed aansluit. Bespreek ruim voor je verjaardag met je behandelaar hoe dat voor jou gaat.

Jeugdhulp stopt meestal op je 18e. Soms verlengt de gemeente de jeugdhulp, tot uiterlijk je 23e. Dat beslist de gemeente. Vraag je gemeente of dat voor jou kan.

Woon je thuis en regelen je ouders je zorgverzekering? Op ouders staat wat er voor hen verandert als je 18 wordt.

Heb je een verwijzing nodig voor de psycholoog?

Ja, als je wilt dat je zorgverzekering betaalt. Zonder verwijzing wordt een behandeling in de ggz niet vergoed uit het basispakket. De huisarts kan je doorverwijzen, en ook de bedrijfsarts of jeugdarts kan dat. Twijfel je of je verwijzing geldt, vraag het dan aan je zorgverzekeraar.

Via de huisarts kan het zo gaan:

1. Je gaat naar je huisarts. De huisarts kan psychische klachten zelf behandelen, meestal samen met de praktijkondersteuner ggz (POH-ggz). Daarvoor betaal je geen eigen risico.
2. Soms is niet duidelijk wat er precies speelt, bijvoorbeeld als je problemen te maken hebben met schulden of eenzaamheid. Dan kan de huisarts je aanmelden voor een verkennend gesprek met een ggz-behandelaar en een hulpverlener zoals een maatschappelijk werker. Ook daarvoor betaal je geen eigen risico.
3. Is meer hulp nodig, dan verwijst de huisarts je door. Bij lichte tot matige problemen is dat de basis-ggz, bijvoorbeeld gesprekken met een psycholoog of een behandeling via internet. Bij zware, ingewikkelde problemen, zoals ADHD, een angststoornis of traumaverwerking, is dat de gespecialiseerde ggz.

In acute situaties kun je ook naar een arts bij de spoedeisende hulp.

Betaal je eigen risico voor de psycholoog?

Ja. De kosten van een behandeling in de ggz vallen onder het verplichte eigen risico. In 2026 is dat 385 euro: de eerste 385 euro aan zorgkosten die onder het eigen risico vallen, betaal je zelf. Een eigen bijdrage (een extra bedrag dat je bij sommige zorg zelf betaalt) is er voor de ggz niet.

In het jaar waarin je 18 wordt, wordt het eigen risico naar rato berekend. Hoe dat werkt, lees je bij eigen risico.

Hulp van je huisarts of de praktijkondersteuner ggz valt niet onder het eigen risico. Heb je weinig geld? Op zorgverzekering zonder inkomen lees je hoe je het eigen risico in termijnen kunt betalen.

Welke psychische hulp wordt niet vergoed?

De basisverzekering vergoedt geen behandeling als je geen verwijzing hebt, of als de behandeling niet voldoet aan de stand van de wetenschap en praktijk: er moet genoeg bewijs zijn dat hij werkt. Ook voor deze problemen wordt een behandeling in de ggz niet vergoed:

• problemen met werk;
• overspannenheid en burn-out;
• relatieproblemen;
• moeite met aanpassen aan een nieuwe situatie, zoals bij een scheiding, rouw of het verlies van werk.

Kom je er met zulke klachten zelf niet uit, dan kun je wel naar je huisarts. Bij lichte klachten kun je ook online zelfhulp proberen, zoals een online cursus of een zelftest. Zelftesten kun je vaak zonder verwijzing gebruiken, en ze zijn meestal gratis en anoniem. Je kunt ook contact opnemen met de MIND Hulplijn.

Wat kun je doen als de wachttijd lang is?

Vraag je zorgverzekeraar om zorgbemiddeling: je verzekeraar moet ervoor zorgen dat je op tijd zorg krijgt, en zoekt dan mee naar een zorgaanbieder waar je eerder terechtkunt. Wacht je na je aanmelding langer dan 4 weken op een intake (het eerste gesprek), of langer dan 10 weken tot je behandeling begint? Dan kun je om zorgbemiddeling vragen. Je verzekeraar kan dan ook een zorgaanbieder zonder contract benaderen.

Lukt het je verzekeraar niet om je op tijd te helpen, en kun je wel op tijd terecht bij een zorgaanbieder zonder contract? Dan moet je verzekeraar die zorg helemaal vergoeden. Dat geldt alleen als je eerst om bemiddeling hebt gevraagd. Vraag dus eerst je verzekeraar om hulp, voordat je zelf een andere zorgaanbieder kiest.

Maakt het uit welke zorgverzekering je hebt?

Het basispakket is bij elke basisverzekering hetzelfde. Wel bepaalt elke verzekeraar zelf bij welke zorgaanbieders je terechtkunt. Bij een naturapolis kies je uit zorgaanbieders met een contract. Ga je naar een psycholoog zonder contract, dan mag je verzekeraar minder vergoeden. Hoeveel, staat in de polis.

Ben je al in behandeling of heb je een psycholoog op het oog? Kijk dan in de polis of op de website van de verzekeraar of die zorgaanbieder een contract heeft. In onze vergelijking zie je per basispolis welk soort polis het is.